Uburundi na Tanzaniya mu migambi ya gisirikare iteye amakenga ku kiyaga Tanganyika
Mu gihe umutekano mu buseruko bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo (RDC) uguma urushiriza kuba mubi, hariko haravugwa amakuru mashasha yerekana iyunguruzwa rikomeye ry’ingabo zo mu mazi ku kiyaga Tanganyika. Nk’uko bivugwa n’amasoko ava mu gisirikare, hariko haraba iyunguruzwa mu kinyegero z’ingabo za Tanzaniya zivuye ku butaka bw’Uburundi, ibintu bituma abantu batinya igitero kiri hafi kugabwa ku gisagara ca Uvira hamwe n’agace ka Makobola.
Igisagara ca Makobola, kizwi cane ku bw’amaseko y’abantu yabayeyo mu 1998, coba kigiye gusubira kugwa mukaga ? Iki ni co kibazo kiri mu mitima ya benshi bavuganye na Radio Peace FM, inyuma y’amakuru avuga ko hari amato atatu adasanzwe y’intambara ya Tanzaniya yashizwe ku buryo bwihariye ku nkengera z’Uburundi ku kiyaga Tanganyika.
Ubufatanye bw’akarere butaboneka neza kubw'igipfungu cinshi
Isoko riri hejuru mu Ngabo za RDC (FARDC) rivuga ko ibi biriko biraba atari imyimenyerezo isanzwe y’igisirikare. Rivuga ko ingabo zo mu mazi za Tanzaniya zoba zarashize ikigo cazo c’akazi ku ruhande rw’Uburundi, zikoresheje iki gihugu nk’ikibanza kudasanzwe (base millitaires) co guteguriramwo ibitero ku bisagara vya Uvira na Makobola.
Uruhare rw’Uburundi, rutanga uburenganzira ko ubutaka bwabwo bukoreshwa nk’aho izo ngabo zishobora kugaba ibitero, rutuma havuka amakenga akomeye ku ruhara rw’abategetsi b’i Gitega mu kudurumbanya umutekano mu ntara ya Sud-Kivu.
Igitutu c’ukwongereza intambara
Naho Tanzaniya yerekana ko intumbero yayo ari ugukingira umutekano w’igisagara ca Kalemie kiri mu bumanuko, aho ubu ingabo n’amato bihagaze vyerekana ko hari ikindi kintu kirenze ivyo bavuga ku mugaragaro. Abihweza ibibera aho babaza bati :
Kubera iki hibasirwa Makobola na Uvira, ahantu hasanzwe harababajwe n’intambara zidasiba?
Ni ayahe masezerano nyakuri ari hagati y’Uburundi na Tanzaniya ku bijanye n’ikoreshwa ry’amazi basangiye?
Umwe mu bahagarariye amashirahamwe ya sosiyete sivile yaho yagize ati :
“Turabona inyiyugunguru z’ingabo zidasa n’izo mu bikorwa vy’ukubungabunga amahoro gusa. Iyo ayo mato atangura kurasa mu bisagara, ingaruka zoba mbi cane : abantu benshi bashobora kwicwa, abandi bakahunga mu bwinshi.”
Kalemie : Urufunguzo rw’ingene akarere gashobora guhinduka
Hagati aho, haravugwa kandi ko igisirikare ca Tanzaniya gitegura kohereza ingabo nyinshi zo ku butaka zerekeza i Kalemie. Iki gisagara kiri ku kiyaga Tanganyika gifatwa nk’urufunguzo rw’ubudandaji bwo ku kiyaga, kikaba n’irembo ryinjira mu ntara ya Katanga. Biraboneka ko ari co gihuguza nyamukuru muri iyi migambi mishasha y’igisirikare mu karere.
Kugeza ubu, leta ya Kongo iguma ivuga make, naho ku butaka icuka atari cuza kandi ubwoba buguma bwiyongera. Abanyagihugu bo mu gisagara ca Uvira, bapfukamye hagati y’imisozi n’ikiyaga, baguma baraba kure ku mazi, batewe n’akoba ko amateka mabi ashobora gusubira kwiyandikira

English
Kirundi
Français